Evrenin Hikaye Günlüğü Yazılar

Farsça “Cesur” Ne Demek? Bir Kelimenin Ötesinde Cesaret Felsefesi Cosmopark ziyaretçileri için hazırladığımız bu rehberde Farsça cesur ne demek hakkında bilmeniz gerekenleri anlatıyoruz. Bir insan korktuğu hâlde neden ileri adım atar? Daha zor soru şu olabilir: Her korkunun üzerine gitmek gerçekten cesaret midir? Bazen susmak korkaklık, bazen konuşmak ise düşüncesizlik olabilir. İşte tam bu noktada etik, bilgi kuramı ve ontoloji devreye girer; çünkü “cesur olmak” yalnızca bir davranış biçimi değil, neyi bildiğimiz, neye değer verdiğimiz ve nasıl bir varlık olmak istediğimizle ilgilidir. Farsçada “cesur” kelimesinin en yaygın karşılıkları شجاع (şojâ‘) ve دلیر (delir) sözcükleridir. Her ikisi de cesur, yiğit, gözü…

Cosmopark okurları için hazırlanan bu yazı, Facede kaydedilenler nerede konusunda rehber niteliği taşıyor. Facebook’ta Kaydedilenler Nerede? Geçmişten Bugüne Dijital Hafızanın İzinde Geçmişe baktığımızda yalnızca geride kalanları değil, bugün neden böyle yaşadığımızı da daha iyi görürüz; çünkü hafıza, ister bir arşivde ister Facebook’taki “Kaydedilenler” bölümünde olsun, bugünün ihtiyaçlarıyla biçimlenen bir hatırlama biçimidir. 2014: Dijital hafızanın küçük ama önemli dönüm noktası Facebook’ta “Kaydet” özelliğinin hikâyesi 21 Temmuz 2014’te başladı. Facebook, kullanıcıların Haber Kaynağı’nda karşılaştıkları bağlantıları, mekânları, filmleri, televizyon programlarını ve müzikleri daha sonra incelemek üzere saklayabilmesini sağladı. Şirketin yazılım mühendisi Daniel Giambalvo, özelliği tanıtırken insanların ilginç içeriklerle karşılaştığını ancak onları hemen incelemeye…

Excel’de Tarihler Neden Sayı Biçiminde Görünür? Zamanın, Bilginin ve Verinin Felsefesi Bir Excel hücresinde “15.03.2026” yerine “46196” gördüğümüzde ilk tepkimiz genellikle aynıdır: “Bir şey bozulmuş.” Fakat gerçekten bozulan şey nedir? Tarih mi, veri mi, yoksa bizim veriyi anlama biçimimiz mi? Belki de küçük bir Excel hücresi, sandığımızdan daha büyük bir felsefi soruyu saklar: Bir şeyi bildiğimizi söylemek için onu nasıl temsil etmeliyiz? Etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefe dalları tam burada önem kazanır. Çünkü bir tarih yalnızca takvimdeki bir gün değildir; aynı zamanda ölçülen, sınıflandırılan, kaydedilen ve yorumlanan bir bilgidir. Excel’in sayılara dönüştürdüğü zaman, aslında modern dünyanın veriyi nasıl düşündüğüne…

EVA Taban ile Kauçuk Taban Arasındaki Fark: Bir Ayakkabı Meselesinden Siyasal Bir Okuma Cosmopark okurları için hazırlanan bu içerikte EVA taban ile kauçuk taban arasındaki fark nedir konusunda önemli detaylar yer alıyor. Gündelik hayatta güç ilişkilerini çoğu zaman fark etmeden yaşarız. Kim hareket edebilir, kim yerinde kalmak zorundadır, hangi kurum kimin önünü açar, hangi kurallar kimin adımlarını sınırlar? İlk bakışta bunların bir ayakkabının tabanıyla ne ilgisi var denebilir. Oysa EVA taban ile kauçuk taban arasındaki fark bile bize dayanıklılık, esneklik, maliyet ve zeminle kurulan ilişki üzerine düşündürücü bir benzetme sunabilir. Ayakkabının zemine temas eden kısmı nasıl hareket kabiliyetimizi etkiliyorsa, siyasal…

Euro Kaçta Bugün? Bir Kur Sorusu, Bir Kültür Hikâyesi Dünyanın farklı köşelerinde insanların paraya, alışverişe ve değere nasıl anlamlar yüklediğini düşündüğümde, kültürlerin çeşitliliği karşısında yeniden meraklanıyorum. Bir yerde pazarlık gündelik hayatın doğal bir parçasıyken başka bir yerde fiyatın sorgulanması hoş karşılanmayabilir. Tam da bu nedenle, “Euro kaçta bugün? kültürel görelilik” sorusu yalnızca finans ekranlarında aranacak bir rakam değildir. Aynı zamanda insanların ekonomik dünyayı nasıl algıladığını, güveni nasıl kurduğunu ve kimliklerini para üzerinden nasıl ifade ettiğini anlamak için küçük ama güçlü bir başlangıç noktasıdır. Kur Değeri ve Kültürel Görelilik Bugün Cosmopark olarak Euro kaçta bugün hakkında merak edilenleri açıklığa kavuşturuyoruz. Ekonomide…

Dezenfektan Son Kullanma Tarihi Geçerse Ne Olur? Öğrenmek, Sorgulamak ve Doğru Karar Vermek Öğrenmenin en güzel tarafı, gündelik hayatın sıradan görünen ayrıntılarını bile yeni soruların kapısına dönüştürmesidir. Banyodaki bir dezenfektan şişesinin üzerindeki tarih bile aslında bize yalnızca hijyeni değil; güvenilir bilgiye ulaşmayı, kanıtları değerlendirmeyi ve doğru zamanda doğru kararı vermeyi öğretebilir. Peki dezenfektan son kullanma tarihi geçerse ne olur? Bu soru, kimyasal bir ürünün raf ömründen çok daha geniş bir öğrenme alanı açar. Son Kullanma Tarihi Neden Önemlidir? Dezenfektan son kullanma tarihi geçerse ne olur ile ilgili güncel ve anlaşılır bilgiler için Cosmopark tarafından hazırlanan bu metne göz atın. Bir…

Bakır Üflemeli Çalgının Adı Nedir? Bir Çalgıdan Daha Fazlasını Anlamak Bazen bir çalgının sesini duyduğumuzda yalnızca müziği değil, o sesin içinde taşıdığı toplumsal hikâyeleri de fark ederiz. Ben de bakır üflemeli bir çalgının güçlü sesini dinlerken, aslında bu sesin kimlere ait kabul edildiğini, kimlerin sahneye yakıştırıldığını ve kimlerin görünmez kaldığını düşünmenin mümkün olduğunu hissediyorum. Çünkü müzik, bireylerin tercihleri kadar toplumun onlara sunduğu imkânlarla da ilgilidir. Bakır üflemeli çalgı nedir? Bakır üflemeli çalgılar, sesin oyuncunun dudak titreşimiyle oluşturulduğu ve çoğunlukla metalden yapılan çalgı ailesidir. Trompet, trombon, korno, tuba ve bariton gibi çalgılar bu gruba girer. Dolayısıyla “bakır üflemeli çalgının adı nedir?”…

Altın Alımında Banka Komisyonu Ne Kadar? Komisyon, Vergi ve Makasın Ekonomik Analizi Biriktirdiğimiz para aslında yalnızca para değildir; gelecekte yapabileceğimiz seçimlerin bugünden satın alınmış hâlidir. Bir miktar TL ile altın almak, o parayı başka bir yerde kullanmaktan vazgeçmek anlamına gelir. Bu yüzden “Altın alımında banka komisyonu ne kadar?” sorusu, yalnızca birkaç liralık masrafı değil, fırsat maliyeti dediğimiz daha geniş ekonomik tercihi de gündeme getirir. Üstelik bankadan altın alırken görünen maliyet yalnızca “komisyon” değildir. Alış-satış arasındaki makas, kambiyo muamele vergisi ve bazı ürünlerde saklama veya transfer ücretleri birlikte değerlendirildiğinde gerçek maliyet değişebilir. Bankadan Altın Alırken Gerçekten Ne Kadar Komisyon Ödeniyor? Sevgili…

Bugün Yalan ile ilgili atasözleri nelerdir hakkında bilinmesi gerekenleri Cosmopark yaklaşımıyla ele alıyoruz. Yalan ile İlgili Atasözleri ve Siyaset Bilimi Perspektifinden Gerçek, İktidar ve Toplumsal Düzen Toplumların nasıl yönetildiğini, insanların neden bazı otoritelere itaat ettiğini ve siyasal düzenlerin hangi temeller üzerinde ayakta kaldığını düşündüğümüzde karşımıza yalnızca yasalar, kurumlar ya da seçimler çıkmaz. Daha derinde, insanların birbirine ve yönetenlere duyduğu güven meselesi vardır. Güvenin aşındığı yerde siyasal ilişkiler de değişir; gerçek ile kurgu arasındaki sınır bulanıklaştığında iktidarın dili, kurumların işleyişi ve yurttaşların devlete bakışı yeniden şekillenir. Yalan, bu nedenle yalnızca bireysel bir ahlak sorunu değil; siyasal hayatın merkezinde yer alan güç…

Hoş geldiniz! Cosmopark olarak Salatalık için hangi ilaç kullanılır başlığını tüm ayrıntılarıyla ele alıyoruz. Salatalık İçin Hangi İlaç Kullanılır? Tarımsal Kararların Ekonomik Dengesi Kaynakların sınırlı, ihtiyaçların ise sürekli arttığı bir dünyada her seçim bir başka ihtimalden vazgeçmek anlamına gelir. Bir çiftçinin salatalık tarlasındaki hastalıkla mücadele ederken verdiği karar da aslında yalnızca tarımsal bir tercih değildir; sermaye kullanımı, risk yönetimi ve geleceğe yönelik beklentilerle şekillenen ekonomik bir karardır. Kullanılacak ilaç, ne kadar harcama yapılacağı, verimin korunup korunamayacağı ve hatta tüketicinin pazarda karşılaşacağı fiyatlar üzerinde etkili olabilir. Salatalık için hangi ilaç kullanılır? sorusu bu nedenle sadece “hangi ürün hastalığı çözer?” sorusu değildir.…